Apotropaia

Naast de eerder belerende en (nadien) vooral decoratieve toepassingen zijn er echter ook voorbeelden van hoofden/koppen op gevels, op deuromlijstingen of op deurbladen zelf die eerder apotropaëisch blijken, bezwerend/beschermend tegen onheil en boze geesten.... De betreffende voorbeelden zijn wezens die nors, dreigend naar je kijken soms met gefronste wenkbrauwen, met uitstekende tong, met duivelse horens....
In kerken en kloosters bevonden zich koorbanken voor de kloosterlingen. Deze zijn opgebouwd met een opklapbaar zitje aan de ene zijde, een kniebank ertegenover. Veel van die zitjes zijn voorzien van groteske voorstellingen aan de onderzijde. Men noemde ze ook misericordia's. In opgelapte stand konden de grotesken de zit zuiver houden van duivelse geesten?? Een aantal voorbeelden lijken in ieder geval bezwerend-beschermend.

Grotesken-apotropaëisch